Mathasitis

Mathasitis

ทำไมนักเดินเรือในยุคแห่งการสำรวจจึงไม่เลือกใช้เส้นทางที่สั้นที่สุด

ทำไมนักเดินเรือในยุคแห่งการสำรวจจึงไม่เลือกใช้เส้นทางที่สั้นที่สุด

บทความนี้เผยแพร่ครั้งแรกที่ วารสารวิทยาศาสตร์ ปีที่ 79 พ.ศ. 2568 ฉบับที่ 2 เมษายน-มิถุนายน ใครที่ติดตามเพจ ‘คณิตศาสตร์อย่างที่ควรจะเป็น’ ของผมมาตั้งแต่ช่วงต้น ๆ อาจจะพอจำโพสท์หนึ่งได้ ตอนนั้นผมตั้งคำถามว่า “ทำไมเครื่องบินถึงไม่บินเป็นเส้นตรง” คำถามนี
Mathasitis
ทำไมเราถึงจะถูก 'การคูณเมทริกซ์' แย่งงาน

ทำไมเราถึงจะถูก 'การคูณเมทริกซ์' แย่งงาน

ทุกครั้งที่ผมต้องพูดถึงความสำคัญของเมทริกซ์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเรื่องการคูณ ตัวอย่างที่ยกประจำก็หนีไม่พ้นเรื่องแอปพลิเคชันแต่งภาพ การแปลงข้อมูล การเข้ารหัส หรือไม่ก็เรื่องเมทริกซ์การเปลี่ยนแปลงสถานะ แต่นี่มัน 2025 แล้ว และผมคิดว่ามี
Mathasitis
เราคาดหวังอะไรจากตัวแปรสุ่มที่ไม่มีค่าคาดหวังได้บ้าง

เราคาดหวังอะไรจากตัวแปรสุ่มที่ไม่มีค่าคาดหวังได้บ้าง

ในห้องเรียนวิชาสถิติ มีทฤษฎีบทที่สำคัญอยู่สองข้อที่ทุกคนน่าจะเคยได้ยิน นั่นคือ Law of Large Numbers และ Central Limit Theorem ที่บอกว่า Law of Large Numbers: สำหรับ X1, X2, …, Xn ซึ่งเป็นข้อมูลที่สุ่มมาอย่างอิสระและ มี
Mathasitis
ทำไมเพื่อนของเราถึงมีเพื่อนเยอะกว่าเราตลอดเลย

ทำไมเพื่อนของเราถึงมีเพื่อนเยอะกว่าเราตลอดเลย

เคยรู้สึกกันไหมว่าทำไมเพื่อนของเราส่วนใหญ่ถึงดูเหมือนว่าจะมีเพื่อนเยอะกว่าเราเสมอเลย เวลาเดินไปไหนมาไหน ก็จะเห็นว่าเพื่อนเรามันทักคนนั้นคนนี้ที่เราไม่รู้จัก หรือในวงสนทนาเดี๋ยวมันก็พูดถึงเพื่อนที่อื่นที่เราไม่รู้จักขึ้นมาอีกแล้ว อย่างกับเพื
Mathasitis
AI#8 - แล้วยังไงต่อ

AI#8 - แล้วยังไงต่อ

มาถึงตรงนี้คุณน่าจะพอเห็นภาพแล้วว่า Deep Learning หรือ Neural Network นั้นไม่ใช่อะไรที่ตรงไปตรงมาตามทฤษฎีทางคณิตศาสตร์ แม้ว่า Universal Approximation Theorem จะบอกว่า Neural Network จะสามารถดีได้แค่ไหน แต่ด้วยข้อจำกัดมากมายหลายประการก็ทำให้เราไม่สามารถมีสูตรสำเร็จในการสร้าง Neural Network ที
Mathasitis
AI#7 - ไม่ใช่สักแต่ว่าใหญ่

AI#7 - ไม่ใช่สักแต่ว่าใหญ่

ในบทที่แล้วผมค้างไว้ตรงที่ว่า Neural Network นั้นมีความสามารถในการประมาณฟังก์ชันต่อเนื่องอะไรก็ได้ ซึ่งถือเป็นความสามารถระดับครอบจักรวาลเลย แต่การที่มีทฤษฎียืนยันว่าทำได้ไม่ได้แปลว่ามันจะทำได้ง่าย เพราะ Neural Network อันที่ทฤษฎีบอกว่ามีนั้นมันอาจจะมี
Mathasitis
AI#6 - แน่ใจใช่ไหมว่าใช้ได้

AI#6 - แน่ใจใช่ไหมว่าใช้ได้

ในบทที่แล้วผมอวย Neural Network ไปเยอะมาก แล้วผมก็ลองให้คุณดูตัวอย่างว่าพลังการทำนายสิ่งต่าง ๆ ของมันนั้นดีแค่ไหน ราวกับว่ามันเป็นสิ่งประดิษฐ์สุดเลิศเลอของมนุษยชาติ แต่มันเป็นแบบนั้นจริง ๆ หรือเปล่า แค่เพราะมีคนลองใช้มันแล้