ความน่าจะเป็น

ในห้องเรียนวิชาสถิติ มีทฤษฎีบทที่สำคัญอยู่สองข้อที่ทุกคนน่าจะเคยได้ยิน นั่นคือ Law of Large Numbers และ Central Limit Theorem ที่บอกว่า Law of Large Numbers: สำหรับ X1, X2, …, Xn ซึ่งเป็นข้อมูลที่สุ่มมาอย่างอิสระและ มี

ผมเล่าเรื่องปัญหาการเข้าคิวแถวเดียวหรือหลายแถวทุกครั้งที่มีโอกาส และเนื่องจากว่าผมกำลังต้องขายคอร์ส Probability for Data Science ที่ทำกับทาง Skooldio ผมจึงจะเล่ามันที่นี่อีกครั้ง ทุกคนน่าจะเคยเข้าคิว ซื้อตั๋วหนัง จ่ายเงินร้านสะดวกซื้อ สั่งอาหารร้

ในความรับรู้ของบางคน รวมทั้งผมเองในสมัยเด็ก กีฬากับคณิตศาสตร์ดูเป็นของที่อยู่กันคนละโลกสุด ๆ เพราะกีฬาดูเป็นอะไรที่ว่าด้วยพลังกำลัง ความว่องไวทางกาย และการทำงานเป็นทีม ต่างจากคณิตศาสตร์ที่ดูจะเป็นเรื่องหลักการ เหตุผล และการคำนวณ งานวิจัยชิ้นที่ผมจะหยิ

แม้มนุษย์จะมีสามัญสำนึกเกี่ยวกับจำนวนและคณิตศาสตร์กันอยู่ในตัวอยู่แล้ว แต่หลายครั้งที่สามัญสำนึกพวกนั้นก็ผิด โดยเฉพาะเมื่อเกี่ยวข้องกับความน่าจะเป็น นั่นจึงเป็นเหตุผลที่เรามี paradox เกี่ยวกับความน่าจะเป็นอยู่หลายอัน ไม่ว่าจะเป็น

ใครเคยประสบปัญหาหูฟังพันกันบ้างฮะ เคยสงสัยมั้ยว่ามันแบบ เห้ย พันอะไรขนาดนั้นอ่ะ ใส่กระเป๋าไปแป๊ปเดียว พันกันขนาดนี้ได้ยังไง แล้วถ้าตอนแกะมันยากขนาดนี้ ตอนมันพันมันไปพันกันอีท่าไหนหว่า ยินดีด้วยครับ คุณไม่ใช่

เรื่องมีอยู่ว่า เมื่อวานมีน้องคนหนึ่งทักแชทของเพจมา เล่าว่าน้องต้องทำโครงงานที่โรงเรียน แล้วน้องอ่านเรื่องในเพจแล้วสนใจจะคิดโครงงานคณิตศาสตร์ แต่ไม่รู้จะเริ่มต้นยังไงดี ผมก็เลยลองแนะนำให้น้องต้องลองนึกถึงปัญหารอบตัวก่อน เริ่มจากในโรงเรียนก็ได้ ช่วงนี้มี